Speelruimte voor kinderen in Gent

Liesbet
Dossier: 

Er is in Gent te weinig speelruimte voor kinderen. Slechts 44% van de Gentenaars woont op minder dan 400 meter loopafstand van speelruimte. Daarmee scoren we slechter dan Leuven, Antwerpen, Brugge, Genk, Oostende en Turnhout (Stadsmonitor 2008).

 

Als belemmering om buiten te spelen geven kinderen zelf het gebrek aan ruimte en de verkeersdrukte aan. Zij zetten meer speeltuinen of speelterreinen, meer parken en bossen en ten slotte meer fietspaden dan ook in hun top 3 van de dingen die zij zouden veranderen als zij burgemeester waren

(Bron: vrijetijdsonderzoek Gentse kinderen en jongeren 2006).

 

Gebrek aan ruimte

De noodzaak aan speelruimte wordt ook bevestigd door onderzoek naar de ruimtelijke ordening waaruit de dichte bebouwing van een aantal buurten blijkt (onderzoek avontuurlijk spelen 2008).

 

Niet-gerealiseerde plannen van het stadsbestuur

Op papier zegt het paarse stadsbestuur en de schepen van jeugd De Clercq (VLD) werk te maken van meer speelruimte. Er is ook een Plangroep Speelruimtebeleid die al 10 jaar elk jaar een actieplan opstelt. Er is ook een ‘handleiding Speelweefsel' en er gebeurde recent een onderzoek door ruimtelijke planners naar avontuurlijk spelen. Mooie plannen en interessante lectuur om bij weg te dromen. Maar in de praktijk blijven de verwezenlijkingen uit. Dat blijkt uit de analyse die de Groen! fractie maakte van de ‘Actieplannen speelruimte 2007-2008 en 2008-2009'. Daaruit blijkt dat van de geplande investeringen in het actieplan speelterreinen 2007-2008 slechts 2% van het budget effectief werd uitgegeven. Een aantal speelterreinen liep vertraging op en werd uitgesteld naar 2008-2009 en een aantal anderen werden gewoon terug op de wachtlijst geplaatst. Buiten het feit dat los van de programmatie alle aandacht in 2007-2008 naar waterspeeltoelstellen op de Blaarmeersen ging, is nog onduidelijk waarom uiteindelijk maar een derde van het budget werd gerealiseerd.

 

Speelweefsel

De praktijk leert hoe dan ook dat principes zoals ‘speelweefsel' en ‘avontuurlijk spelen' jammer genoeg te vaak het onderspit moeten delven voor de belangen van automobilisten, projectontwikkelaars en andere belangengroepen, waardoor geplande speelterreinen er niet komen, ingekrompen worden of er grote vertragingen opduiken. Vaak blijft het bij de bestelde studies en handleidingen, bij theorie op papier waar de jeugddienst zich achter stelt maar die vervolgens niet gerealiseerd worden door de betrokken diensten. Uit een analyse van de pas uitgegeven speelkaart blijkt dat er zones in de kernstad zijn waar speelruimte zeer ver te zoeken is. Wat betreft avontuurlijke speelruimte komt de kernstad er als geheel zeer bekaaid vanaf.

Enkele voorbeelden

De bewoners wandelden Het Bijgaardepark (Malmarsite) in Sint-Amandsber al in en ruimden het al op, maar wanneer richt het stadsbestuur het in? Toen Groen! gemeenteraadslid Elke Decruynaere twee jaar geleden in de buurt kwam wonen waren het net gemeenteraads-verkiezingen. Er stak een postkaartje in de brievenbus getekend door toenmalige schepen van parken en groen Lieven Decaluwe: "Dankzij ons binnenkort een park in uw achtertuin". In het voorjaar 2007 was de sanering van het oude fabrieksterrein achter de rug en organiseerde de dienst buurtwerk een inwandeling voor de buurtbewoners en de nieuwe schepen. Twee weken geleden namen buurtbewoners het initiatief om de site eigenhandig op te kuisen. De verdere parkaanleg zou intussen opgeschoven naar april maar dit is blijkbaar opnieuw uitgesteld. Ook de speeltuigen laten op zich wachten. Het gras werd ingezaaid maar er werd geen enkel toestel voorzien. Wel is er een barbecueplaats en een sanitair blok (dat gesloten blijft). Buurtbewoners vragen zich af wanneer ook de kinderen een plaats krijgen in het park. In afwachting nemen ze dan maar hun eigen speeltoestellen mee.

 

(zie foto's op http://picasaweb.google.be/groengent/SpeelruimteActieGroen)

 

Het Lousbergpark werd door de bewoners van de wijk Macharius-Heirnis het ‘Park van Ooit' gedoopt. Vorig jaar organiseerde de Dienst Buurtwerk een receptie om de voorziene aanleg aan te kondigen. Ook op de pas gepubliceerde speelkaart van Gent is dit park al ‘in aanleg'. In de realiteit is het nog steeds een bouwwerf met een aanpalend grasterrein. Ook hier zouden in de praktijk in afwachting alvast een paar speeltoestellen iets kunnen betekenen voor de kinderen uit de buurt.

Het Pierkespark had in het kader van ‘Zuurstof voor de Brugsepoort' al in 2007 klaar moeten zijn. Maar ondertussen is de realisatie al opnieuw uitgesteld tot 2010. Dit tot wanhoop van de Vieze Gasten, de Kringloopwinkel en Trafiek die aan dit toekomstige park liggen en recent nog hun ongenoegen kenbaar maakten via de pers.

 

Structurele oplossingen van Groen!

1. Groen! wil in de besluitvorming een Jeugdparagraaf introduceren. Bij elke belangrijke beslissing wordt nagegaan en aangeduid op welke manier rekening is gehouden met de noden, behoeften en rechten van kinderen en jongeren. Dit hoeft dus niet beperkt te blijven tot het beleidsdomein ruimtelijke ordening maar kan ook bij mobiliteit, milieu en zelfs bij cultuur en toerisme.

2. Terreinen die in afwachting van aanleg langer dan een maand braak komen te liggen, komen in aanmerking voor het plaatsen van tijdelijke speeltoestellen. In overleg met de kinderen uit de buurt - en het aanwezige jeugdwerk - wordt beslist welke toestellen best geplaatst worden en er wordt ook getracht begeleiding te organiseren. Ook bij tijdelijke projecten is een inbedding in het bestaande georganiseerde jeugdwerk wenselijk om voldoende kwaliteit te garanderen. Een voorbeeld hiervan zijn de voetbalgoals die op vraag van Groen! gemeenteraadslid Elke Decruynaere voor de zomer 2008 geplaatst werden op het braakliggende Acaciapark.

3.Er moet een inhaaloperatie gebeuren voor de realisatie van de speelterreinen uit het actieplan speelruimte 2007-2008 zodat we na 2009 opnieuw op schema zitten. Er is speciale aandacht nodig voor de zones in de kernstad waar er nauwelijks ruimte is om te spelen.