Meer over het hoofddoekenverbod

profile picture
19/11/2007

Naar aanleiding van het hoofddoekendebat begin november in Gent, vroeg ik op 7/11/2007 aan Minister van Gelijke Kansen Kathleen Van Brempt naar haar standpunt ten aanzien van het invoeren van een verbod een hoofddoek te dragen voor stadspersoneel, en hoe zij de gevolgen zag van een dergelijk verbod op de tewerkstellingskansen van de allochtone vrouwen.

Het gaat hier om een zeer specifieke en kwetsbare groep op de arbeidsmarkt, en het invoeren van een hoofddoekenverbod zal het voor deze groep niet gemakkelijker maken om aan een job te geraken, zeker niet wanneer dit de privésector zal inspireren om ook medewerksters met hoofddoek te weigeren wat te verwachten is. Dit terwijl het hebben van werk en economische zelfstandigheid een hefboom is naar emancipatie.

Minister Van Brempt, die als Antwerps gemeenteraadslid daar een hoofddoekenverbod voor stadspersoneel mee goedkeurde, stelde dat deze kwestie behoort tot de autonome bevoegdheid van de steden en gemeenten, en schoof de hete aardappel verder door naar Marino Keulen, die bevoegd is voor het wettelijkheidstoezicht op gemeentelijke reglementen. Ze hield zich dus op de vlakte maar liet toch in haar ‘persoonlijke’ kaarten kijken: “Op mijn kabinet zit een allochtone vrouw mét hoofddoek aan de balie, dit zegt genoeg.”

Wat volgde was een geanimeerde discussie en de conclusie van de Voorzitter van het Parlement was dan ook: dit onderwerp verdient een grondig debat in de bevoegde commissie. Wordt dus vervolgd…

Hoofddoeken

Hoofddoeken, een eigenaardige problematiek. Velen hebben er iets over te zeggen maar weinigen raken tot de grond van het gegeven. Het dragen van een hoofddoek is een eigenheid geworden van de moslimidentiteitsuitdrukking. Dit fenomeen zou dan hier bezwaarlijk zijn voor niet-moslims. Nogthans willen wij de eenheidsworst in cultuuruitingen niet. Wij denken dus in termen van pluralteit maar maken hierover wel een uitzondering voor moslims. Nog niet lang geleden, 30 à 40 jaar, was 90% katholiek en werden de religieuze zusters met hun hoofddoeken, soms bijzonder groot, helemaal niet scheef bekeken. Integendeel, als dezen zich achter iets zetten dan was het project meestal in goede handen. Een moslimuiting wordt gepercipieerd als bedreigend en zelfs gevaarlijk. - waar gaat dat naartoe? - onze neutraliteit verdwijnt aan de loketten - op den duur gaan ze de staat overnemen en ons allen domineren! De gekste uitingen van vrees heb ik al gehoord. Ik dacht dat 10 % van onze bevolking moslim is, ongeveer 4,5 % is praktiserend katholiek, een grotere groep is gelovig maar niet behorende tot een kerk, daarnaast is er een gigantisch grote groep New Agers en heel veel kleinere groepen van christenen, hindoes, boedhisten, atteïsten, wikka's, scientologen....etc. Al deze mensen hebben een levensbeschouwing en tonen dit in meer of mindere mate. Aan deze levensbeschouwing onttrekken zij hun identiteit van waaruit ze leven zowel persoonlijk als naar de gemeenschap toe. Leven in een radicaal plurale wereld zoals wij dit gesteld hebben in de verdragen van de rechten van de mens is toch zorg dragen dat iedereen zich opperbest kan voelen in zijn vel, zijn eigen identiteit, zodat de dienst aan elkaar optimaal kan gebeuren. Dit betekend respect voor de eigenheid van personen in deze veelkleurige samenleving. Het verbieden van hoofddoeken is dan ook tegen onze eigen welzijns-maatschappij en eigenlijk ook een overtreding op die rechten van de mens. Onze samenlevingscontext is nu eenmaal veranderd en zal nog veranderen. De uitdaging om te recontextualiseren ligt voor onze neus, we zijn er mee bezig en hierin moet ons steeds nieuw maatschappelijk verhaal een open verhaal blijven. Open voor mogelijkheden, opruimen van hindernissen in communicatie en geen uitsluiting maar samenwerking zoals er nog nooit een gezien is in onze geschiedenis. Onze geschiedenis is ook de geschiedenis van Europa en ook die van de wereld. Hoofddoekenverbod is alzo beschamend voor onze gemeenschap. Maar het gesprek hierover zat ook in Gent in de mist en die gaat opklaren. Misschien goed om de consequenties en openingen van een plurale structuur te verkennen. Federaal moeten we eigenlijk dezelfde oefening doen maar daar gaat het ook om centen en het economische verhaal is het enige grote verhaal dat nog recht staat in deze post moderne samenleving. Indien dit economische gesprek wat minder dominant was dan zouden er andere mogelijkheden in onze horizon liggen.