Samen met zo’n 40 mensen nam ik net deel aan een weekend over groene politiek en filosofie. (met als invalshoek radicale ecologie/deep ecology) Het was leerrijk om afstand te nemen van de dag dagelijkse politiek. Opmerkelijk hoe negatief veel deelnemers stonden tegenover die partijpolitiek. Voor mij een signaal dat groene politici kritisch moeten blijven over hoe de politiek nu loopt en het toch echt anders moeten aanpakken. Op ecologisch vlak is het kwart na twaalf. Over de ernst van de ecologische crisis bestaat intussen een wetenschappelijke consensus. Maar waarom gebeurt er niets? Kàn de politiek nog ingrijpen? Is zij onmachtig? Zijn er andere mogelijkheden om fundamentele veranderingen te bekomen? Dat waren vragen waar we ons dit weekend over bogen. We legden ons oor te luister bij een politicoloog (Dries Lesage), een filosoof (Stijn Neuteleers) en een politica (Leen Laenens). De vaststelling dat mensen pas echt ecologisch zullen leven als ze zelf overtuigd zijn van de noodzaak hiervan, vond ik erg waardevol. Het woord “verinnerlijking” viel. Van bovenuit mensen verplichten werkt niet of slechts tijdelijk. Kijk maar naar enkele belangrijke milieumaatregelen die sinds de groenen niet meer in de regering zitten, stuk voor stuk worden afgeschaft of teruggeschroefd. Schoolvoorbeeld is dat de sluiting van de kerncentrales opnieuw in vraag gesteld wordt. Een blijk van korte termijn politiek. Over 60 jaar zal ook de uraniumvoorraad uitgeput zijn, hoe ver staan we dan? "Het is goed dat groenen zich verspreid hebben en je ze nu ook aantreft bij andere politieke partijen. Maar het gaat vaak over een soort groen light versie." Wat werd daarmee bedoeld? Er zijn drie gangbare milieudiscours. Het ontkennende milieudiscours ontkent of bagatelliseert de milieuproblemen. Het is een discours van stemmingmakerij dat gelukkig meer en meer een minderheidspositie inneemt. Een tweede discours is het gematigde milieudiscours. Het erkent de milieucrisis maar de oplossingen die worden voorgesteld zijn onvoldoende. Ze rekenen op technologische vernieuwingen en het financieel aanmoedigen van het gebruik van die technologie. De economische groei zelf wordt niet in vraag gesteld en men is bijzonder angstig om vervuilende (economische) activiteiten te bestraffen. Dit discours is intussen erg mainstream aan het worden. Het is een goede zaak dat mensen aandacht beginnen te hebben voor de milieuproblemen en die al niet meer ontkennen. Maar het is onvoldoende. Als je op elke auto een filter zet zal het effect daarvan teniet gedaan worden door het stijgende autogebruik. Soms moet je gewoon durven stellen dat er grenzen aan de groei zijn. En dat is precies wat het radicale milieudiscours van de andere onderscheidt. Dit durft de Westerse levensstandaard erg kritisch te bevragen. Om mensen ertoe aan te zitten te ‘consuminderen’ in plaats van te ‘consume(erde)ren’ is er echter een culturele omslag nodig. Hoe overtuig je mensen hiervan? Het weekend zelf vond ik een mooie illustratie van hoe dat zou kunnen. Ecologisch leven is goed leven. Er was tijd voor een wandeling in het Verloren Bos (Lokeren) waar we verbleven. Het biologisch en vegetarisch eten was superlekker en gezond. De sfeer was ontzettend gemoedelijk. En het was leuk ‘samenleven in verschil’. Er waren mensen van alle leeftijden en met een erg verschillende achtergrond en samen hebben we een super weekend beleeft. Ik vond er in elk geval opnieuw een stuk inspiratie en strijdbaarheid. De opleiding die voorafging aan dit weekend start volgend jaar in Gent. Het is een aanrader voor wie zich wil verdiepen in het ecologisch gedachtegoed. Meer info? Zie http://www.aardewerk.be